دکتر وحید دارابی متخصص اعصاب و روان در شرق تهران

متادون چیست و چه عوارضی در پی خواهد داشت؟

متادون یک داروی مخدر صنعتی می‌باشد که غالباً به عنوان یک داروی نگهدارنده برای مهار اعتیاد به هروئین و مواد مخدر به کار می‌رود.

عوارض متادون

متادون مانند همه مخدرهای اپیوئیدی ایجاد تحمل و وابستگی می‌کند. تحمل نسبت به اثرات روانی مانند سرخوشی سریع‌تر، و نسبت به اثرات جسمانی مانند دپرسیون تنفسی دیرتر پدید می‌آید. متادون در فواصل طولانی مدت باعث توهم که شامل؛ اختلالات روانی هنگام خواب، عدم اعتماد، پوسیدگی دندان‌ها، حساسیت‌های پوستی هنجار شکنی‌های بیگاه، عدم ثبات شخصیتی و در مواردی میل به خودکشی گزارش شده‌است که برای رفع عدم تطبیق داروهای Antipsychotic (ضدروان‌پریشی) یا آنتی سایکوتیک‌ها کنار متادون پیشنهاد می‌شود. پس از اولین بار مصرف، افراد ممکن است بیمار شده یا به یبوست دچار شوند. مصرف متادون می‌تواند موجب چرب شدن کبد شود.

در صورتی که دز زیادی از متادون مصرف شود، خاصیت تسکین دهنده آن افزایش یافته و فرد دچار خواب آلودگی می‌شود. مصرف بیشتر، باعث کما یا بروز اختلالات تنفسی خواهد شد.

زنانی که به‌طور مداوم از متادون یا سایر اپیوییدها استفاده می‌کنند عادت ماهانه خود را از دست داده و پریود نمی‌شوند. تنها زمانی که مصرف خود را قطع کنند سیستم بدن آن‌ها به حالت طبیعی بازگشته و پریود می‌شوند؛ بنابراین در صورتی که در طول این دوره از قرص‌های پیشگیری از بارداری استفاده نکنند، احتمال بارداری نیز زیاد خواهد بود.

مواد افیونی احتمال سقط جنین یا تولد کودکان زیر وزن استاندارد یا به صورت نارس را افزایش می‌دهد، همچنین قطع ناگهانی آن‌ها در دوران بارداری ممکن است باعث بروز نشانگان ترک اپیویید در جنین شود، این سندرم معمولاً در نوزادان تازه متولد شده از مادر معتاد به اپیویید نیز بروز می‌کند و نیاز به توجه پزشکی دارد.

در صورتی که دز زیادی از متادون مصرف شود، خاصیت تسکین دهنده آن افزایش یافته و فرد دچار خواب آلودگی می‌شود. مصرف بیشتر، باعث کما یا بروز اختلالات تنفسی خواهد شد.
دکتر وحید دارابی متخصص اعصاب و روان در شرق تهران
دکتر وحید دارابی متخصص اعصاب و روان در شرق تهران

عوارض جانبی

رخوت، یبوست، گرگرفتگی، تعریق و عدم تحمل گرما، سرگیجه و غش، انقباض مردمک‌ها، کاهش فشارخون، تهوع و استفراغ، افزایش وزن، اختلال حافظه، بیقراری، درد شکمی، توهم و سرگشتگی، آپنه خواب، خارش پوست یا عوارض جلدی، قطع عادت ماهانه در زنان و اشکال در نعوظ و انزال در مردان، کاهش میل جنسی در هردو جنس.

علائم ترک (withdrawal) متادون با تاخیر و 4-3 روز پس از قطع مصرف شروع شده و در روز ششم به اوج می رسد و معمولاً پس از 3-2 هفته برطرف می شود. افرادی که متادون مصرف می کنند، قطعا نسبت به بعضی از اثرات آن تحمل پیدا کرده و در صورتی که متادون را به شکل منظم دریافت نکنند یا مصرف متادون ناگهانی قطع کنند، پیامد های خطرناکی را به دنبال دارد و دارای عوارض جسمی و روحی و روانی بر روی فرد معتاد به متادون می باشد.

عوارض جسمی ترک غیر اصولی متادون

عوارض جسمی متادون شامل اختلالات خواب و بی خوابی، بدن درد بخصوص پا درد، سرگیجه، تهوع، استفراغ، اختلالات جنسی وکاهش آن، کاهش فشار خون، بی اشتهایی، ضعف، خارش اختلال در دید و در گاهی موارد وابستگی جسمی ایجاد می کند.

برخی عوارض روحی و روانی ترک غیر اصولی متادون

عوارض روحی و روانی مصرف متادون به شکل بیقراری، افسردگی، علائم افسردگی در بعضی موارد اقدام به خود کشی، اضطراب، هیجان و احساس نارضایتی دیده شده است.

مدت زمان ترک متادون

همان طور که ذکر شد ترک ناگهانی متادون خطرناک است و با توجه به مطالعات انجام شده بازه زمانی طولانی مدت نتیجه بهتری می توان گرفت. بسته به دوز متادون و شرایط فیزیکی فرد به صورت نسبی برای افراد با دوز بالا و سابقه طولانی بین 1 تا 2 سال و برای افراد معمولی 1تا 2 ماه می توانند برای ترک آن نتیجه مطلوبی بگیرند. طبق تحقیقیات انجام شده بیش از 75 درصد افرادی که از روش اصولی برای ترک متادون استفاده نکرده اند، طی 1 سال بعد از قطع متادون به مصرف مواد باز می گردند. اما راهکارهایی برای از بین بردن علائم و نشانه های ترک متادون وجود دارد که می توانید برای اطلاع از آنها با ما تماس بگیرید.